Nháy máy không phải nhầm lẫn, mà là “cái bẫy” được giăng sẵn

Thời gian gần đây, nhiều người dân phản ánh tình trạng điện thoại liên tục nhận các cuộc gọi cực ngắn từ số lạ, đặc biệt là những đầu số cố định quen thuộc như 022, 024, 028. Điểm chung của các cuộc gọi này là chỉ rung hoặc đổ chuông trong vài giây, chưa kịp bắt máy thì đã tắt. Không ít người vì lo sợ bỏ lỡ cuộc gọi công việc, người thân hay đối tác nên lập tức gọi lại.

Theo ghi nhận từ lực lượng chức năng tại Hải Phòng, đây không phải hiện tượng gọi nhầm ngẫu nhiên. Những cuộc gọi “nháy máy” này nằm trong một quy trình thăm dò được thực hiện hoàn toàn tự động. Các hệ thống máy móc sẽ gọi hàng loạt số điện thoại trong thời gian rất ngắn để kiểm tra xem số nào còn hoạt động, số nào có người sử dụng thực sự.

Chỉ cần người nhận bắt máy hoặc gọi lại, số điện thoại đó sẽ bị đánh dấu là “sống”. Từ thời điểm này, chủ thuê bao gần như đã lọt vào danh sách theo dõi của các nhóm tội phạm công nghệ cao. Dữ liệu về số điện thoại hoạt động sẽ tiếp tục được khai thác sâu hơn hoặc chuyển nhượng cho các nhóm khác, tạo thành một vòng luẩn quẩn của cuộc gọi rác và lừa đảo.

Từ một cuộc gọi nhỡ đến nguy cơ bị giả giọng, chiếm đoạt tài sản

Điều đáng lo ngại không chỉ dừng lại ở việc bị làm phiền. Các hệ thống lừa đảo hiện nay đã tận dụng mạnh mẽ công nghệ trí tuệ nhân tạo, trong đó có khả năng ghi âm và phân tích giọng nói. Khi người dùng gọi lại hoặc bắt máy, dù chỉ nói vài câu ngắn, giọng nói đó vẫn có thể bị thu thập và lưu trữ.

Từ những mẩu ghi âm rời rạc, kẻ gian có thể tái tạo giọng nói bằng công nghệ Deepfake. Giọng nói giả này sau đó được sử dụng để mạo danh chính nạn nhân gọi cho người thân, bạn bè, đồng nghiệp, dựng lên các tình huống khẩn cấp nhằm yêu cầu chuyển tiền. Không ít trường hợp, đối tượng còn giả danh nhân viên ngân hàng, cán bộ công an hoặc cơ quan tố tụng để gây áp lực tâm lý, khiến nạn nhân hoảng loạn và làm theo yêu cầu.

Sau giai đoạn “nháy máy” để sàng lọc, các đối tượng thường triển khai tấn công dồn dập hơn. Điện thoại của nạn nhân có thể liên tục nhận cuộc gọi mạo danh, tin nhắn cảnh báo tài khoản gặp sự cố, yêu cầu xác minh thông tin, cung cấp mã OTP hoặc cài đặt ứng dụng lạ. Chỉ cần một thao tác bất cẩn, toàn bộ thông tin cá nhân và tài sản trong tài khoản ngân hàng có thể bị chiếm đoạt trong thời gian ngắn.

Giữ bình tĩnh trước cuộc gọi lạ và nguyên tắc tự bảo vệ

Trước thực trạng lừa đảo ngày càng biến tướng, cơ quan công an khuyến cáo người dân cần đặc biệt tỉnh táo khi nhận các cuộc gọi từ số lạ, nhất là những cuộc gọi nháy máy từ đầu số cố định mà bản thân không có mối liên hệ nào. Việc gọi lại theo phản xạ chính là bước đầu tiên khiến bạn rơi vào “tầm ngắm” của kẻ gian.

Một nguyên tắc quan trọng là không để tâm lý lo sợ chi phối hành động. Trong thời đại liên lạc đa kênh, nếu là công việc hay người quen thực sự, họ sẽ tìm cách liên hệ lại bằng cuộc gọi đầy đủ, tin nhắn hoặc các nền tảng khác. Những cuộc gọi chớp nhoáng, không để lại thông tin thường không mang mục đích chính đáng.

Bên cạnh đó, người dân cần ghi nhớ và thực hiện nghiêm nguyên tắc “3 Không”: không cung cấp thông tin cá nhân dưới bất kỳ hình thức nào; không chuyển tiền cho người lạ hoặc theo yêu cầu qua điện thoại; không cài đặt ứng dụng không rõ nguồn gốc từ các đường link được gửi qua tin nhắn hay cuộc gọi. Đây là “lá chắn” cơ bản nhưng hiệu quả để giảm thiểu rủi ro.

Khi bị làm phiền liên tục, người dùng nên chủ động chặn số và báo cáo cuộc gọi rác tới tổng đài 5656 của nhà mạng. Việc này không chỉ giúp bảo vệ bản thân mà còn góp phần xây dựng dữ liệu chung để ngăn chặn các chiến dịch lừa đảo diện rộng.

Kết bài

Một cuộc gọi nhỡ tưởng như vô hại có thể là điểm khởi đầu cho hàng loạt rắc rối nghiêm trọng. Trong bối cảnh tội phạm công nghệ cao ngày càng tinh vi, sự cảnh giác và bình tĩnh của mỗi người chính là hàng rào bảo vệ hiệu quả nhất. Đừng để những hồi chuông chớp nhoáng từ các đầu số 022, 024, 028 đánh cắp sự an toàn của bạn chỉ vì một phút chủ quan.